ค้นหา
รายการที่พบทั้งหมด 53,256 รายการ
พระคเณศ วัสดุ สำริดศิลปะขอมแบบบายน พุทธศตวรรษที่ 18 พบที่ ตำบลพังยาง อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา ปัจจุบันจัดแสดง ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ มัชฌิมาวาส พระคเณศองค์นี้ เป็นพระคเณศขนาดเล็ก สูงประมาณ 6 เซนติเมตร มีลักษณะเป็นพระคเณศ 2 กร (มือ) อยู่ในอิริยาบถประทับนั่งบนแท่นฐานทรงสี่เหลี่ยมในท่าแบบชวา โดยคุกพระชานุ (เข่า) ซ้ายลงกับพื้น และยกพระชานุ (เข่า) ขวาขึ้น พระหัตถ์ (มือ) ซ้ายถือขนมโมทกะ สัญลักษณ์ของสติปัญญาอันยอดเยี่ยม พระหัตถ์ (มือ) ขวาถืองาหัก งวงอยู่ในลักษณะห้อยตรงคดโค้งเล็กน้อย มีความยาวเพียงระดับพระอุระ (อก) สวมมงกุฎ มีกระบังหน้า และทรงพระภูษา (ผ้านุ่ง) สั้นเหนือพระชานุ (เข่า) ลักษณะคล้ายเทวรูปในศิลปะขอมแบบบายน สวมสายยัชโญปวีต หรือสายธุรำพาดพระอังสา (บ่า, ไหล่) ขวา ซึ่งสายยัชโญปวีต หรือสายธุรำ เป็นเชือกหรือด้ายมงคลศักดิ์สิทธิ์ของวรรณะพราหมณ์ เพื่อแสดงความเป็นพราหมณ์ อันหมายถึงผู้ที่ถือกำเนิด 2 ครั้ง โดยครั้งแรกถือกำเนิดจากครรภ์มารดา ครั้งที่ 2 ถือกำเนิดโดยผ่านพิธีกรรมทางศาสนา เป็นพราหมณ์โดยสมบูรณ์ จึงจะมีสิทธิ์คล้องสายยัชโญปวีต หรือสายธุรำ พระอุระ (อก) ด้านซ้ายมีปมเชือกที่เรียกว่า พรหมามุทิ ทรงเครื่องประดับตกแต่งแบบกษัตริย์ มีสร้อยพระศอ (สร้อยคอ) พาหุรัด (กำไลต้นแขน) ทองพระกร (กำไลข้อมือ) และทองพระบาท (กำไลข้อเท้า) จากลักษณะของประติมากรรม และเครื่องแต่งกาย สันนิษฐานได้ว่าพระคเณศองค์นี้น่าจะมีอายุประมาณพุทธศตวรรษที่ 18 และจากการที่พระคเณศองค์นี้เป็นพระคเณศที่มีขนาดเล็ก และมีลักษณะที่มีความคล้ายคลึงกับเทวรูปในศิลปะขอมแบบบายน ทำให้สันนิษฐานได้ว่าอาจจะถูกนำเข้ามาจากที่อื่น โดยพ่อค้าชาวต่างชาติที่นำติดตัวเข้ามาทำการค้าในบริเวณคาบสมุทรสทิงพระ ตามคติการนับถือพระคเณศที่เชื่อว่าทรงเป็นเทพเจ้าที่ช่วยขจัดอุปสรรคและประทานความสำเร็จในการเดินทางและการค้าขาย พระคเณศเป็นเทพเจ้าที่สันนิษฐานกันว่า แต่เดิมเป็นเทพพื้นเมืองของอินเดีย ซึ่งต่อมากลายเป็นเทพเจ้าสำคัญในศาสนาฮินดู ทรงเป็นเทพเจ้าที่เป็นที่เคารพนับถือมากที่สุดองค์หนึ่ง สืบเนื่องมาจากมีคติความเชื่อที่ว่าทรงเป็นเทพเจ้าที่สามารถขจัดอุปสรรคทั้งปวง และยังเป็นเทพเจ้าแห่งศิลปวิทยาและการประพันธ์ คติการนับถือพระคเณศได้แพร่กระจายมาสู่ดินแดนประเทศไทยเป็นเวลาช้านาน จากหลักฐานประติมากรรมรูปเคารพของพระคเณศในระยะแรกบนแผ่นดินไทย ปรากฏขึ้นตั้งแต่ราวพุทธศตวรรษที่ 12-13 สำหรับบริเวณคาบสมุทรภาคใต้ของไทยมีการพบพระคเณศที่เก่าแก่ที่สุดในบริเวณคาบสมุทรสทิงพระ แม้ว่าพระคเณศจะไม่ได้รับการนับถือเป็นเทพเจ้าสูงสุดในดินแดนประเทศไทย ซึ่งมีการรับนับถือพุทธศาสนามาเป็นเวลาช้านาน แต่การพบหลักฐานประติมากรรมรูปเคารพพระคเณศที่มีทั้งขนาดเล็กและขนาดใหญ่ในดินแดนประเทศไทยตลอดมา ก็แสดงให้เห็นถึงความเป็นเทพเจ้าองค์สำคัญในการประกอบพิธีกรรมตามหลักความเชื่อของศาสนาฮินดูสืบมาจนถึงปัจจุบัน พระคเณศในคติความเชื่อของไทยแสดงถึงความเป็นเทพเจ้าผู้ขจัดอุปสรรค ผู้ได้รับการบูชาก่อนเทพเจ้าองค์อื่น ๆ ในกิจการอันเป็นมงคล หรือในการศึกษาศาสตร์ต่าง ๆ พระคเณศจึงกลายเป็นบรมครูแห่งศิลปวิทยาการแขนงต่าง ๆ ด้วย อ้างอิง : 1. กรมศิลปากร. สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ. โบราณวัตถุ ศิลปวัตถุในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สงขลา. กรุงเทพฯ: รุ่งศิลป์การพิมพ์, 2549. 2. กรมศิลปากร. สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ. พระคเณศ เทพแห่งศิลปากร. กรุงเทพฯ: สมาพันธ์, 2554. 3. จิรัสสา คชาชีวะ. พระพิฆเนศวร์ : คติความเชื่อและรูปแบบของพระพิฆเนศวร์ที่พบในประเทศไทย. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: รุ่งศิลป์การพิมพ์, 2547. 4. พิริยะ ไกรฤกษ์. ศิลปทักษิณก่อนพุทธศตวรรษที่ 19. กรุงเทพฯ: อมรินทร์การพิมพ์, 2523. 5. อุไร จันทร์เจ้า. "ร่องรอยหลักฐานของศาสนาพราหมณ์ในชุมชนโบราณบนคาบสมุทรสทิงพระ ก่อนพุทธศตวรรษที่ 19." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต สาขาวิชาโบราณคดี บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศิลปากร, 2560.ที่มาของข้อมูล : พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สงขลา
เลขทะเบียน : นพ.บ.4/1ห้องจัดเก็บ : ศรีโคตรบูรณ์ประเภทสื่อ : เอกสารโบราณหมวดหมู่ : พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ : 30 หน้า ; 5 x 55 ซ.ม. : ล่องรัก ; ไม้ประกับธรรมดา ชื่อชุด : มัดที่ 2 (11-19) ผูก 6หัวเรื่อง : แทนน้ำนมแม่--เอกสารโบราณ คัมภีร์ใบลาน พุทธศาสนาอักษร : ธรรมอีสานภาษา : ธรรมอีสานบทคัดย่อ : มีเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธศาสนา สามารถสืบค้นได้ที่ห้องศรีโคตรบูรณ์ หอสมุดแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ นครพนม
เลขทะเบียน : นพ.บ.49/10ห้องจัดเก็บ : ศรีโคตรบูรณ์ประเภทสื่อ : เอกสารโบราณหมวดหมู่ : พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ : 50 หน้า ; 4.5 x 54 ซ.ม. : ล่องชาด ; ไม้ประกับธรรมดา ชื่อชุด : มัดที่ 30 (308-325) ผูก 14หัวเรื่อง : บาลียมก --เอกสารโบราณ คัมภีร์ใบลาน พุทธศาสนาอักษร : ธรรมอีสานภาษา : ธรรมอีสานบทคัดย่อ : มีเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธศาสนา สามารถสืบค้นได้ที่ห้องศรีโคตรบูรณ์ หอสมุดแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ นครพนม
ชื่อเรื่อง : ประมวลข้อมูลเกี่ยวกับจารึกพ่อขุนรามคำแหง
ผู้แต่ง : กรมศิลปากร
ปีที่พิมพ์ : 2547
สถานที่พิมพ์ : กรุงเทพฯ
สำนักพิมพ์ : รุ่งศิลป์การพิมพ์
1. ตำรายาเกร็ด เช่น ยาต้มกินกำกับ, ยาลมคารสิงให้เจ็บท้อง, ยาแก้การสิงคีล, ยามหาการ, ยากระจายเลือด, ยาหอมแก้สวิงสวาย ฯลฯ 2. เบ็ดเตล็ดว่าด้วยเพลงปรมไก่ 3. เวทย์มนต์คาถาเสกหมาก 4. บทสวดมนต์ อักษรขอม-ไทย ภาษบาลี-ไทย
ชื่อเรื่อง : ระบบชลประทานเมืองสุโขทัย
ผู้แต่ง : กรมศิลปากร
ปีที่พิมพ์ : 2557
สถานที่พิมพ์ : กรุงเทพฯ
สำนักพิมพ์ : โรงแรมบางกอกอินเฮาส์
ชื่อหนังสือ : นำชมอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ศรีสัชนาลัย กำแพงเพชร
ผู้แต่ง : สำนักโบราณคดี กรมศิลปากร
พิมพ์ครั้งที่ : ๒
ปีที่พิมพ์ : ๒๕๔๖
สถานที่พิมพ์ : สุโขทัย
สำนักพิมพ์ : โรงพิมพ์วิทยา คอมพิวเตอร์-ออฟเซท
หนังสือนำชมอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ศรีสัชนาลัย กำแพงเพชร ให้รายละเอียดเกี่ยวกับอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย อุทยานประวัติศาสตร์ศรีสัชนาลัย และอุทยานประวัติศาสตร์กำแพงเพชร
องค์ความรู้ เรื่อง ประติมากรรมพระอรรธนารีศวร ที่เมืองโบราณศรีเทพ เรียบเรียงโดย นายภัทร โพธิโต ผู้ช่วยนักโบราณคดี อุทยานประวัติศาสตร์ ศรีเทพ
“ตุละวิภาคพจนกิจ” หนังสือพิมพ์เล่มแรกของ ต.ว.ส. วัณณาโภ หรือที่รู้จักกันในนาม “เทียนวรรณ” มีความหมายว่า “หนังสือพิมพ์นี้เสนอข่าวสารตรงไปตรงมาดุจตราชั่ง” ตีพิมพ์ครั้งแรกเมื่อวันที่ ๑ ตุลาคม ร.ศ. ๑๑๙ (พ.ศ. ๒๔๔๓) รัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ เป็นหนังสือพิมพ์ที่มีลักษณะเด่นและแตกต่างไปจากหนังสือพิมพ์ในยุคสมัยนั้น ซึ่งเป็นยุคสมัยที่มีการตื่นตัวในเรื่องการทำหนังสือพิมพ์ ภายหลังจากที่หมอบรัดเลย์ได้ออกหนังสือพิมพ์เป็นฉบับแรก คือ หนังสือจดหมายเหตุ บางกอก รีคอร์เดอร์ หรือ The Bangkok Recorder เนื้อหาของหนังสือพิมพ์ในสมัยนั้นจะเป็นลักษณะข่าวประกาศ ของทางราชการ ข่าวต่างประเทศ หรือเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในช่วงเวลานั้น
ภาพ : หนังสือพิมพ์ “ตุละวิภาคพจนกิจ”
ภาพ : ต.ว.ส. วัณณาโภ หรือ เทียนวรรณ ต้นตระกูล “ โปรเทียรณ์” นักประพันธ์ไทยสมัยรัชกาลที่ ๕
ต.ว.ส. วัณณาโภ เห็นว่าในสมัยนั้นไม่ค่อยมีหนังสือพิมพ์ที่มีลักษณะเป็นหนังสือพิมพ์จริง ๆ จะมีแต่ลักษณะจดหมายเหตุมากกว่า จึงได้ออก “ตุละวิภาคพจนกิจ” ขึ้น เพื่อเผยแพร่ความคิดของท่าน โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับการแสดงความคิดเห็น การวิเคราะห์วิจารณ์เรื่องบ้านเมือง สถานะของคนและชาติไทย เสนอให้แก้กฎหมาย ปฏิรูปศาล เรียกร้องให้เลิกทาส เลิกบ่อนการพนัน เลิกฝิ่น เสนอให้มีโรงเรียนสำหรับผู้หญิง ให้ตั้งธนาคาร ฯลฯ ตลอดจนเรียกร้องให้เปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นแบบ “ปาเลียเมนต์” แต่เป็นที่น่าเสียดาย ต.ว.ส. วัณณาโภ ออกตุละวิภาคพจนกิจมาได้เพียง ๖ ปี ก็ต้องหยุดเพราะทนการขาดทุนไม่ไหว ประกอบกับอายุมากร่างกายอ่อนล้าจึงยุติการตีพิมพ์ //ปัจจุบัน “ตุละวิภาคพจนกิจ” หนังสือพิมพ์ของ ต.ว.ส. วัณณาโภ หรือ เทียนวรรณ จัดเก็บและให้บริการ ณ สำนักหอสมุดแห่งชาติ หอสมุดดำรงราชานุภาพ--------------------------------------เรียบเรียงข้อมูล : นางสาวรวิวรรณ พุฒซ้อน บรรณารักษ์ชำนาญการ กลุ่มบริการทรัพยากรสารสนเทศ สำนักหอสมุดแห่งชาติ--------------------------------------บรรณานุกรม ต.ว.ส. วัณณาโภ. ตุละวิภาคพจนกิจ เล่ม ๑. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์บำรุงนุกูลกิจ, ร.ศ. ๑๒๐. สงบ สุริยินทร์. เทียนวรรณ. พิมพ์ครั้งที่ ๓. กรุงเทพฯ: รวมสาส์น, ๒๕๔๓. สถิตย์ เสมานิล. วิสาสะ. พระนคร: โรงพิมพ์อักษรไทย, ๒๕๑๔.
