ค้นหา
รายการที่พบทั้งหมด 49,799 รายการ
โบราณสถานหอพระอิศวร
ตั้งอยู่ริมถนนราชดำเนิน ตำบลในเมือง อำเภอเมืองนครศรีธรรมราช จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นโบราณสถานในศาสนาพราหมณ์ - ฮินดู ลัทธิไศวนิกาย บูชาพระอิศวรหรือพระศิวะเป็นใหญ่เหนือเทพองค์อื่น
หอพระอิศวร มีแผนผังรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขนาดกว้าง ๖.๕๐ เมตร ยาว ๘.๕๐ เมตร สูงประมาณ ๙ เมตร ลักษณะเป็นอาคารก่ออิฐถือปูนทรงไทย หลังคาทรงจั่ว ไม่มีช่อฟ้า ใบระกา หางหงส์ สันนิษฐานว่าสร้างในสมัยอยุธยา เดิมเป็นที่ประดิษฐานศิวลึงค์ศิลา ฐานรูปเคารพ และเทวรูปสำริด ได้แก่ พระศิวะนาฏราช พระอุมา พระคเณศ และหงส์ ซึ่งปัจจุบันศิวลึงค์ศิลาและฐานรูปเคารพได้เคลื่อนย้ายมาประดิษฐาน ณ โบราณสถาน โบสถ์พราหมณ์ นครศรีธรรมราช ส่วนรูปเคารพองค์อื่น ๆ นำไปจัดแสดง ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ นครศรีธรรมราช สำหรับศิวลึงค์ศิลาที่ประดิษฐานอยู่ในหอพระอิศวรในปัจจุบันนั้น พบจากจังหวัดนครศรีธรรมราช เดิมเก็บรักษา ณ วัดนารายณิการาม ตำบลเหล อำเภอกะปง จังหวัดพังงา ต่อมาในพ.ศ. ๒๕๖๕ จึงเคลื่อนย้ายมาประดิษฐาน ณ หอพระอิศวร
กรมศิลปากรประกาศขึ้นทะเบียนโบราณสถานหอพระอิศวร ในราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๕๓ หน้า ๑๕๓๐ วันที่ ๒๗ กันยายน ๒๔๗๙ และประกาศกำหนดเขตที่ดินโบราณสถาน ในราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๕ ตอนที่ ๑๒๖ หน้า ๓๙๘๑ วันที่ ๑๔ พฤศจิกายน ๒๕๒๑ เนื้อที่โบราณสถานประมาณ ๑ ไร่ ๖๒.๕ ตารางวา
Ho Phra Isuan
(Ishavara or Shiva Shrine)
Ho Phra Isuan is located on Ratchadamnoen Road, Nai Mueang Sub-district, Mueang Nakhon Si Thammarat District, Nakhon Si Thammarat Province, opposite Ho Phra Narai. It is a Brahmin sanctuary in Shivaism.
Ho Phra Isuan was assumed to be built in Ayutthaya period. It is a rectangular building, made of bricks and lime, has a plain gable. The size of the shrine is 6.50 metres wide, 8.50 metres long and 9 metres high. The Lingam, a base of sculpture and the bronze statues, namely Shiva Nataraja (Shiva as Lord of Dance), Uma, Ganesha and Hamsa (Swan) were enshrined here. At present, The Lingam and a base of sculpture was moved to be enshrined at the Nakhon Si Thammarat Brahmin Shrine. The bronze statues are displayed at Nakhon Si Thammarat National Museum. The Lingam, that is enshrined in Ho Phra Isuan, was found from Nakhon Si Thammarat and was kept at Wat Narai Nikaram,
Le Sub-district, Kapong District, Phang Nga Province until 2022, it was moved to be enshrined at Ho Phra Isuan.
The Fine Arts Department announced the registration of Ho Phra Isuan as a national monument in the Royal Gazette, Volume 53, page 1530, dated 27th September 1987 and announced a national monument area in the Royal Gazette, Volume 95 Special Part 126, page 3981, dated 14th November 1978.
ชื่อเรื่อง : บทละคร เรื่อง พระมะเหลเถไถ
หัวเรื่อง : บทละครไทย
คำค้น : บทละคร
รายละเอียด : พิมพ์เป็นอนุสรณ์ในงานฌาปนกิจศพ นายอยู่ แก้วโสวัฒนะ ณ เมรุวัดมกุฏกษัตริยาราม วันที่ 28 กุมภาพันธ์ พุทธศักราช 2511
ผู้แต่ง : สุวรรณ, คุณ
แหล่งที่มา : หอสมุดแห่งชาติรัชมังคลาภิเษก จันทบุรี
หน่วยงานที่รับผิดชอบ : สหสยามพัฒนา
ปีที่พิมพ์ : 2511
วันที่เผยแพร่ : 30 มกราคม 2568
ผู้ร่วมสร้างสรรค์ผลงาน : -
ลิขสิทธิ์ : -
รูปแบบ : PDF
ภาษา : ภาษาไทย
ประเภททรัพยากร : หนังสือหายาก
ตัวบ่งชี้ : -
รายละเอียดเนื้อหา: วรรณคดีที่คุณสุวรรณ กวีหญิงในสมัยรัชกาลที่ 3 แต่งขึ้นโดยการตั้งชื่อตัวละครหรือการใช้คำที่มุ่งเสียงสัมผัสโดยไม่มีความหมาย แต่สามารถเข้าใจได้ว่าเป็นอย่างไร ทำให้สนุกเข้มข้น บทละครมีบทพรรณาตามแบบของละครรำ เช่น พรรณนาการอาบน้ำแต่งตัว ชมธรรมชาติ เป็นต้น อีกทั้งยังแทรกความรู้วรรณคดีเรื่องอื่นไว้ด้วย
เลขทะเบียน : น. 30 ร. 3869
เลขหมู่ : 895.9112
ส869บอ
ชื่อเรื่อง สตฺตปฺปกรณาภิธมฺม (สงฺคิณี-มหาปฎฐาน)อย.บ. 83/4หมวดหมู่ พุทธศาสนาประเภทวัสดุ/มีเดีย คัมภีร์ใบลานลักษณะวัสดุ 28 หน้า : กว้าง 4.5 ซม. ยาว 53.7 ซม.บทคัดย่อ/บันทึก เป็นคัมภีร์ใบลานฉบับล่องชาด ไม้ประกับธรรมดา ได้รับจาก จ.พระนครศรีอยุธยา
ชื่อเรื่อง ปาจิตฺติยบาลี มหาวิภฺงคปาลิ (ปาลิปาจิตฺตีย์)ลบ.บ. 365/5ประเภทวัสดุ/มีเดีย คัมภีร์ใบลานหมวดหมู่ พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ 50 หน้า กว้าง 4.3 ซม. ยาว 56.5 ซม.หัวเรื่อง พระไตรปิฎกบทคัดย่อ/บันทึก เป็นคัมภีร์ใบลาน ธรรมอีสาน ฉบับล่องชาด ไม่มีไม้ประกับ
ได้มาจากวัดราษฎร์ประชุมชนาราม ต.หนองบัว อ.เมือง จ.กาญจนบุรี เมื่อวันที่ 15 มีนาคม 2533
๒๘ เมษายน “วันนริศ” วันประสูติของ “สมเด็จครู” ผู้ที่ทรงได้รับยกย่องให้เป็น “นายช่างใหญ่แห่งกรุงสยาม”
สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ พระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว กับพระสัมพันธวงศ์เธอ พระองค์เจ้าหญิงพรรณราย ประสูติเมื่อวันที่ ๒๘ เมษายน พ.ศ. ๒๔๐๖ พระนามเดิม พระองค์เจ้าจิตรเจริญ
สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ทรงรับราชการหลายตำแหน่งทั้งด้านการช่าง การทหาร และการบริหาร กล่าวคือ หลังจากการทรงศึกษาเบื้องต้นโดยทรงศึกษาภาษาไทย ภาษามคธ และภาษาเขมร แล้วทรงผนวชสามเณรอยู่หนึ่งพรรษาและเมื่อมีพระชนมายุครบผนวช โปรดให้ทำพิธีผนวชจำพรรษาที่วัดบวรนิเวศวิหาร เมื่อพุทธศักราช ๒๔๒๗ การรับราชการนั้นได้ทรงรับราชการเป็นนักเรียนนายร้อยในกรมทหารมหาดเล็ก เมื่อทรงสำเร็จการศึกษาแล้วทรงรับราชการเป็นประโยชน์แก่ประเทศชาติและแสดงถึงพระปรีชาสามารถมากดังปรากฏพระเกียรติคุณเป็นอย่างยิ่ง
เริ่มจากทรงรับราชการเป็นนายทหารมหาดเล็ก แล้วเลื่อนเป็นราชองครักษ์ในกรมทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ เป็นเสนาบดีกระทรวงกลาโหม เสนาบดีกระทรวงโยธาธิการ เสนาบดีกระทรวงวัง จนถึงพุทธศักราช ๒๔๕๒ ทรงลาออกจากราชการเนื่องจากประชวรด้วยโรคพระหทัยโต แต่ก็มิได้ทรงละทิ้งงานเสียทั้งหมด ทรงปฏิบัติงานช่างอยู่เสมอ และทรงรับเป็นกรรมการฝ่ายต่าง ๆ เช่น กรรมการสภาการคลัง กรรมการตรวจแก้ร่างประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ งานของหอพระสมุดและวรรณคดีสโมสร
ต่อมาทรงกลับเข้ารับราชการอีกครั้งในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงดำรงตำแหน่งอภิรัฐมนตรีทำหน้าที่ปรึกษาราชการแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงเป็นสมาชิกสภา การคลัง และเมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จประพาสประเทศสหรัฐอเมริกา เมื่อพุทธศักราช ๒๔๗๖ โปรดให้ดำรงตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ จนเมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงสละราชสมบัติในพุทธศักราช ๒๔๗๗ สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ก็ทรงลาออกจากราชการ
สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ทรงปฏิบัติหน้าที่ทั้งด้านการบริหารและด้านการสร้างสรรค์งานศิลปกรรมอย่างยอดเยี่ยมจนได้รับการยกย่อง เป็นนายช่างใหญ่แห่งสยาม ผลงานการออกแบบที่แสดงพระอัจริยภาพของพระองค์อย่างยิ่งคือ การออกแบบพระอุโบสถวัดเบญจมบพิตรดุสิตวนาราม พระอุโบสถวัดราชาธิวาส พระอุโบสถวัดพระปฐมเจดีย์ อนุสาวรีย์ทหารอาสาสงครามโลกครั้งที่ ๑ และแบบพระเมรุเจ้านายหลายพระองค์ เช่น พระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว พระเมรุมาศสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ พระเมรุสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส เป็นต้น
งานด้านเขียนภาพต่าง ๆ ได้ทรงเขียนภาพที่ทรงคุณค่าไว้มากมาย เช่น ภาพมัจฉาชาดกที่หอพระคันธารราษฎร์ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม ภาพพระอินทร์ทรงช้างเอราวัณ ทูลเกล้าฯ ถวายพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ภาพร่างเรื่องเวสสันดรชาดก ที่พระอุโบสถวัดราชาธิวาส ภาพประกอบพระราชพงศาวดารสมัยอยุธยา และยังทรงออกแบบสิ่งของต่าง ๆ เช่น แบบธง แบบพระราชลัญจกร เครื่องราชอิสริยาภรณ์ เหรียญที่ระลึก ตาลปัตรและลายพัด เป็นต้น
นอกจากนี้ ยังทรงมีความรู้ความสามารถด้านดนตรี ทั้งดนตรีไทยและดนตรีสกล โดยเฉพาะดนตรีไทย ทรงเล่นเครื่องดนตรีได้หลายชนิด ทรงพระนิพนธ์เพลงไว้หลายเพลง ที่มีชื่อเสียงมากคือเพลงเขมรไทรโยค และยังมีเพลงออกทะเล เพลงมหาชัย พระนิพนธ์บทละครดึกดำบรรพ์เรื่องสังข์ทอง เรื่องคาวี เรื่องสังข์ศิลป์ชัย เป็นต้น
สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ทรงพระนิพนธ์งานวรรณกรรมไว้จำนวนมากที่สำคัญ เช่น โคลงประกอบภาพจิตรกรรมพระราชพงศาวดาร โคลงประกอบเรื่องรามเกียรติ์ คราวฉลองพระนครครบร้อยปี พระนิพนธ์สำคัญคือ จดหมายเวรตอบโต้กับสมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ โดยทรงแสดงความรู้ด้านต่าง ๆ ทั้งขนบธรรมเนียมประเพณี ศิลปะ วัฒนธรรม รวบรวมพิมพ์เป็นหนังสือสาส์นสมเด็จ อันเป็นหนังสือที่ทรงคุณค่าอย่างยิ่ง นอกจากนี้ ยังทรงมีลายพระหัตถ์ประทานความรู้แก่บุคคลต่าง ๆ เช่น จดหมายตอบโต้กับพระยาอนุมานราชธน ลายพระหัตถ์กราบทูลพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวเรื่องรามเกียรติ์ เป็นต้น
สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ ๑๐ มีนาคม พุทธศักราช ๒๔๙๐ พระชนมายุ ๘๔ ชันษา ทรงเป็นต้นราชสกุลจิตรพงศ์ ต่อมาในพุทธศักราช ๒๕๐๖ องค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (UNESCO) ได้ยกย่องพระองค์เป็นบุคคลสำคัญของโลก ในโอกาสครบร้อยปีแห่งวันประสูติ
-------------------------------------------
ที่มา:
ข้อมูลจากสำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร
ในงานแถลงข่าวโครงการสัมมนาทางวิชาการเรื่อง
“สรรพศิลปสิทธิวิทยาธร : สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์”
วันพุธที่ ๒๔ เมษายน ๒๕๕๖ ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร
ชื่อเรื่อง สตฺตปฺปกรณาภิธมฺม (สงฺคิณี-มหาปฏฺฐาน)อย.บ. 139/4ประเภทวัสดุ/มีเดีย คัมภีร์ใบลานหมวดหมู่ พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ 34 หน้า กว้าง 5.4 ซม. ยาว 57.3 ซม.หัวเรื่อง พระอภิธรรมปิฎก พระปุคคลบัญญัติบทคัดย่อ/บันทึก เป็นคัมภีร์ใบลาน ฉบับล่องชาด ไม้ประกับธรรมดา ได้รับจาก จ.พระนครศรีอยุธยา
เลขทะเบียน : นพ.บ.611/5 ห้องจัดเก็บ : ศรีโคตรบูรณ์ประเภทสื่อ : เอกสารโบราณ หมวดหมู่ : พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ : 52 หน้า ; 4 x 56 ซ.ม. : ล่องชาด ; ไม่มีไม้ประกับ ชื่อชุด : มัดที่ 198 (19-32) ผูก 5 (2568)หัวเรื่อง : สัตตัปปกรณาภิธรรม--เอกสารโบราณ คัมภีร์ใบลาน พุทธศาสนาอักษร : ธรรมอีสานภาษา : ธรรมอีสานบทคัดย่อ : มีเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธศาสนา สามารถสืบค้นได้ที่ห้องศรีโคตรบูรณ์ หอสมุดแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ นครพนม
เลขทะเบียน : นพ.บ.664/8ห้องจัดเก็บ : ศรีโคตรบูรณ์ประเภทสื่อ : เอกสารโบราณ หมวดหมู่ : พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ : 48 หน้า ; 3.5 x 51 ซ.ม. : รักทึบ-ลานดิบ-ล่องชาด-ล่องรัก ; ไม่มีไม้ประกับชื่อชุด : มัดที่ 214 (174-184) ผูก 8 (2568)หัวเรื่อง : ปาราษิก--เอกสารโบราณ คัมภีร์ใบลาน พุทธศาสนาอักษร : ธรรมอีสานภาษา : ธรรมอีสานบทคัดย่อ : มีเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธศาสนา สามารถสืบค้นได้ที่ห้องศรีโคตรบูรณ์ หอสมุดแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ นครพนม
เลขทะเบียน : นพ.บ.741/2ห้องจัดเก็บ : ศรีโคตรบูรณ์ประเภทสื่อ : เอกสารโบราณ หมวดหมู่ : พุทธศาสนาลักษณะวัสดุ : 30 หน้า ; 5 x 60 ซ.ม. : ทองทึบ-ลานดิบ-ล่องรัก ; ไม้มีไม้ประกับชื่อชุด : มัดที่ 230 (341-348) ผูก 2 (2568)หัวเรื่อง : พระยามิลินท์--เอกสารโบราณ คัมภีร์ใบลาน พุทธศาสนาอักษร : ธรรมอีสานภาษา : ธรรมอีสานบทคัดย่อ : มีเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธศาสนา สามารถสืบค้นได้ที่ห้องศรีโคตรบูรณ์ หอสมุดแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ นครพนม
ชื่อเรื่อง : พุทธประวัติ ฉะบับต่างประเทศ
หัวเรื่อง : พระพุทธเจ้า
พระพุทธศาสนา
คำค้น : พุทธประวัติ
รายละเอียด : หนังสือจัดพิมพ์โดย คณะสัทธิวิหาริก ประจำปี พ.ศ. 2493 เพื่อเป็นที่ระลึกในการอุปสมบทพระสงฆ์ จำนวน 136 รูป ทั้งในกรุงเทพฯ และชลบุรี ถวายสนองพระเดชพระคุณสมเด็จพระอุปัชฌาย์ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ จำนวน 1,000 ฉบับ
ผู้แต่ง : สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
แหล่งที่มา : หอสมุดแห่งชาติรัชมังคลาภิเษก จันทบุรี
สำนักพิมพ์/โรงพิมพ์ : ร.พ. สมัยนิยม
ปีที่พิมพ์ : 2493
วันที่เผยแพร่ : 30 กรกฎาคม 2568
ผู้ร่วมสร้างสรรค์ผลงาน : -
ลิขสิทธิ์ : -
รูปแบบ : PDF.
ภาษา : ภาษาไทย
ประเภททรัพยากร : หนังสือหายาก
ตัวบ่งชี้ : -
รายละเอียดเนื้อหา : สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์แปลจากหนังสือ Myths of the Hindus and Buddhists by Nivedita and Coomaraswamy โดยยังคงรักษาสำนวนต้นฉบับไว้ มีเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธประวัติตอนต่างๆ
เลขทะเบียน : น. 68 บ. 79440 จบ. (ร.)
เลขหมู่ : ห
294.3092
ส245พ
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ขอนแก่น จัดโครงการบรรยายทางวิชาการ “ถอดความรู้จากโบราณวัตถุสู่ชุมชน” ครั้งที่ 1 ปีที่ 2 เรื่อง “ความรู้เรื่องผีและพิธีกรรมของหมอเหยาแห่งเทือกเขาภูพาน” วิทยากรโดย คุณตระกูล ฆารพล ครูผู้ช่วย โรงเรียนบ้านวังยาง (วังยางวิทยานุกูล) วันศุกร์ที่ 31 ตุลาคม 2568 เวลา 13.00 - 16.00 น. ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ขอนแก่น กิจกรรมภายในงานมีการร่วมเสวนาเรียนรู้ความเป็นมาของพิธีเหยา ของกลุ่มชาติพันธุ์ที่อาศัยอยู่บริเวณเทือกเขาภูพาน และสาธิตการประกอบพิธีเหยา
ด่วน! รับจำนวนจำกัด สามารถสแกนคิวอาร์โค้ดเพื่อลงทะเบียนเข้าร่วมกิจกรรม หรือกดลิงก์นี้ https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScttuiOXiug9D89JQONufrezMMSkVom6nX0FyJ7RvS3vfd0Yw/viewform (ไม่เสียค่าลงทะเบียน และไม่มีเกียรติบัตร) สอบถามเพิ่มเติม โทร. 0 4324 6170 Facebook: Khon Kaen National Museum พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ขอนแก่น https://www.facebook.com/KhonKaenNationalMuseum
