ปรับขนาดอักษร
  • ประชาสัมพันธ์

หนังสือ “ราชรถ ราชยานในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ”

หนังสือ "ราชรถ ราชยานในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ"

           ราชรถ ราชยาน เป็นหนึ่งในเครื่องประกอบพระบรมราชอิสริยยศของพระมหากษัตริย์และพระบรมวงศานุวงศ์ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงฐานานุศักดิ์ของผู้ใช้ การใช้ราชรถ ราชยานในราชสำนักนั้น มีมาแต่ครั้งโบราณกาล ปรากฏหลักฐานชัดเจนในสมัยกรุงศรีอยุธยา และเป็นราชประเพณีสืบเนื่องต่อมาจนถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์

           ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช โปรดเกล้าฯให้สร้างราชรถขึ้นใหม่ ๗ องค์ เพื่อใช้ในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระอัฐิสมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก เมื่อพุทธศักราช ๒๓๓๙ ประกอบด้วย พระมหาพิชัยราชรถพระเวชยันตราชรถ ราชรถน้อยทั้ง ๓ องค์ และราชรถเชิญเครื่องหอม ๒ องค์ ราชรถเหล่านี้ยังคงใช้ในพระราชพิธีมาจนถึงปัจจุบัน

           พระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ณ พระเมรุมาศ ท้องสนามหลวง ต้องใช้ราชรถ ราชยาน ประกอบในกระบวนพระบรมราชอิสริยยศอัญเชิญพระบรมโกศ จากพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาทพระบรมมหาราชวัง เคลื่อนไปยังพระเมรุมาศ ท้องสนามหลวง เพื่อถวายพระเพลิงจากนั้นจึงอัญเชิญพระบรมอัฐิและพระบรมราชสรีรางคารจากพระเมรุมาศกลับไปประดิษฐานในพระบรมมหาราชวัง

          ราชรถ ราชยาน และเครื่องประกอบอื่นเนื่องในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ปัจจุบันเก็บรักษาและจัดแสดงอยู่ภายในโรงราชรถ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพระนคร กรมศิลปากรเป็นหน่วยงานของรัฐที่ได้รับมอบหมายให้ดูแลรักษา ทำนุบำรุงอนุรักษ์ และสืบทอดมรดกศิลปกรรมแห่งราชสำนักเหล่านี้ ให้อยู่ในสภาพสมบูรณ์ สง่างามสมพระเกียรติ พร้อมสำหรับการอัญเชิญพระบรมศพ พระบรมอัฐิ และพระบรมราชสรีรางคาร

          กรมศิลปากร หวังว่าหนังสือราชรถ ราชยาน ในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ จะเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจในมรดกทางวัฒนธรรมอันเกี่ยวเนื่องกับราชประเพณี และอำนวยประโยชน์แก่ผู้สนใจตามสมควร 

อ่านต่อ ที่นี่